Met een liquiditeitsprognose blijf je de crisis de baas

De coronacrisis heeft impact op onze economie en dus op jou als ondernemer. Veel ondernemers zien hun inkomsten dalen, terwijl de betalingsverplichtingen doorlopen. En het is onzeker hoe de komende maanden gaan verlopen. Niemand heeft een dergelijke situatie eerder meegemaakt, en dat maakt het nemen van passende maatregelen lastig. Dus wat kun je doen om jouw bedrijf toekomstbestendig te maken? Een belangrijke stap is het maken van een liquiditeitsprognose met verschillende scenario’s. Daarnaast zijn er verschillende maatregelen beschikbaar die je kunnen helpen om deze periode te overbruggen.

De impact van corona

COVID-19 heeft grote gevolgen voor veel ondernemers. De kans is groot dat je te maken krijgt met een of meer van de volgende zaken:

  • Omzetvermindering, zowel op de korte als lange termijn.
  • Inkoopproblemen omdat bepaalde onderdelen of producten niet leverbaar zijn.
  • Lagere productiecapaciteit, bijvoorbeeld door sluiting, thuiswerken of ziekte.

Dit is allemaal van invloed op je financiële positie. Het maken van een liquiditeitsbegroting is daarom een absolute must. Hierin breng je in kaart wat de impact van de marktontwikkelingen is op jouw financiën. Op basis van deze liquiditeitsprognose kun je vervolgens je strategie bepalen.

Een liquiditeitsbegroting maken, hoe doe je dat?

In een liquiditeitsprognose maak je een overzicht van je verwachte inkomsten en uitgaven in de komende periode. Er zijn allerlei softwaresystemen beschikbaar waarin je je financiën kunt bijhouden. Daarmee heb je gemakkelijk, snel en real-time toegang tot je financiële gegevens.

Een liquiditeitsbegroting is een voorspelling van je cashflow. Daarmee heb je per maand (of per week) inzicht in je verwachte geldbehoefte. Zo zie je hoeveel cash je iedere week of maand tot je beschikking hebt. Of je een prognose per maand of per week moet maken, hangt af van het niveau waarop je inzicht wilt hebben in je cashflow. Ga bij het maken van de liquiditeitsbegroting uit van je werkelijke kosten en uitgaven.

  • Bij de NOM hebben we een Corona Impact Scan (CIS) ontwikkeld voor ondernemers. Deze scan geeft je inzicht in de burnrate en runway van jouw bedrijf.
  • EY heeft een handige ‘Finance Navigator’ waarmee je kunt berekenen wat de financiële impact van COVID-19 is op jouw onderneming. Het gebruik van deze tool is de eerste drie maanden gratis.

Maak een liquiditeitsprognose voor drie scenario’s

Het is verstandig om een liquiditeitsprognose te maken voor drie verschillende scenario’s: een worst-case, base-case en best-case scenario. Voordat je deze scenario’s gaat uitwerken, bepaal je eerst je ‘zero-based’ budget. Dit budget betreft de minimale kosten die je moet maken om je bedrijf te runnen. Wees kritisch welke uitgaven essentieel zijn, en welke kosten je kunt schrappen. Op basis daarvan weet je welke omzet je minimaal nodig hebt om de onkosten te dekken. Dit is je break-even-punt.

Vervolgens werk je de drie scenario’s uit waarin je je verwachte inkomsten afzet tegen de benodigde uitgaven. Maak daarbij onderscheid tussen je vaste en variabele kosten. Het base-case scenario is gebaseerd op je meest realistische inschatting. Dit zijn de inkomsten en uitgaven die je daadwerkelijk verwacht in de komende maanden. In het worst-case scenario ga je uit van de meest negatieve situatie, waarbij de zaken (nog meer) tegenzitten. In het best-case scenario neem je de inkomsten en uitgaven op die je verwacht als de situatie blijkt mee te vallen.

Van liquiditeitsprognose naar strategie

De liquiditeitsprognose geeft je dus inzicht in je verwachte omzet en uitgaven, en daarmee in je cashflow. Op basis hiervan, en je eventuele financiële buffer, kun je je liquiditeitsbehoefte voor de komende maanden inschatten. Houd daarbij wel rekening met een reservebuffer van minimaal drie maanden waarmee je zonder omzet wel je salarissen, huur en andere vaste lasten kunt betalen.

Met deze informatie kun je gericht een strategie gaan bepalen. Neem zowel een offensieve strategie als een defensieve strategie mee in je overwegingen. Een defensieve strategie is reactief: je gaat dan kijken waar je op kunt bezuinigen om de crisis door te komen. Een offensieve strategie gaat uit van de aanval. Je bepaalt welke kansen je kunt benutten, bijvoorbeeld door te investeren in nieuwe markten, oplossingen en producten. Innovatie speelt daarbij een belangrijke rol.

Welke strategie kun je het beste kiezen?

Welke strategie het beste is, is natuurlijk afhankelijk van jouw specifieke situatie. Uit verschillende onderzoeken blijkt echter dat bedrijven die het beste uit een recessie komen, juist kiezen voor innoveren. Vaak passen ze een slimme combinatie toe van een offensieve en een defensieve strategie. De defensieve keuzes hebben dan vaak betrekking op kostenbesparingen door het verbeteren van de operationele efficiëntie. Vaak is een bepaalde mate van innovatie een must om zware tijden te overleven. Het is belangrijk dat je je blik op de toekomst gericht houdt. Wat kun je nu doen om straks te kunnen groeien?

Lees ook de blog ‘Kansen en risico’s van innoveren’. Lees ook de blog 'Tips, tools en modellen voor een succesvol innovatieproces'

Oplossingen voor cashflowproblemen

Voor welke strategie je ook kiest, de kans is groot dat je voor financiële uitdagingen komt te staan. Weet dan dat er verschillende mogelijkheden zijn om je cashflowproblemen tijdelijk te verlichten. Denk bijvoorbeeld aan de volgende opties:

1. Betaling door debiteuren

Ga na of jouw debiteuren nog in staat zijn om hun facturen te voldoen. En maak het interessant voor klanten om zo snel mogelijk te betalen. Bied bijvoorbeeld de mogelijkheid om in termijnen te betalen of geef een korting als ze eerder kunnen betalen. Dat laatste kost weliswaar geld, maar zorgt misschien wel voor voldoende liquide middelen op de korte termijn. Kijk ook of je je factureringsproces kunt optimaliseren, waardoor je facturen sneller kunt versturen en je klanten sneller kunnen betalen. Voor langere opdrachten of projecten zou je afspraken kunnen maken over het verzenden van deelfacturen. Ook factoring kan een interessante oplossing zijn, zodat je geen rekening hoeft te houden met de betalingstermijnen van je opdrachtgevers.

2. Uitgaven beperken

Bedenk wat je kunt doen om je uitgaven (tijdelijk) te beperken. Kijk bijvoorbeeld of je bepaalde contracten en abonnementen kunt opzeggen. Maar denk ook aan personeelskosten. Heb je flexibel personeel in dienst waar je tijdelijk afscheid van kunt nemen? En wellicht zijn er bedrijfsactiviteiten die je de komende periode on-hold kunt zetten of die je voordeliger kunt uitbesteden. Mocht je door de coronacrisis tijdelijk geen werk hebben voor (een deel van) je personeel, dan kom je misschien in aanmerking voor de NOW-regeling van de overheid.

3. Regelingen met crediteuren

Ga na welke verplichtingen je hebt aan crediteuren en kijk of je regelingen kunt treffen. Denk aan je leveranciers, maar ook je huur of hypotheek, belastingen, leningen en leaseregelingen. Ga bijvoorbeeld met je leveranciers in gesprek over een mogelijk uitstel van betaling of betaling in termijnen. Of wellicht kun je nieuwe prijsafspraken maken en onderhandelen over de leveringsvoorwaarden. Bij je bank of investeerders zou je uitstel kunnen vragen van je aflossingsverplichtingen op leningen. Banken hebben al afspraken gemaakt over uitstel van aflossingen. Ook veel verhuurders zijn in deze tijd bereid om versoepeling te bieden in het betalen van de huur. Tot slot heeft ook de Belastingdienst allerlei regelingen getroffen om ondernemers te helpen.

4. Voorraadbeheer

Voorraad kost geld, dus kijk of je deze kunt minimaliseren. Als de vraag afneemt, dan hoef je waarschijnlijk ook minder op voorraad te hebben. Wellicht kun je tijdelijk minder inkopen. Maak wel een goede afweging tussen wat je verwacht nodig te hebben gedurende een bepaalde periode en de kostenbesparing die je kunt doorvoeren. En maak dus goede betalingsafspraken met je leveranciers. Houd er verder rekening mee dat de coronacrisis ook impact kan hebben op de leveringen en leverafspraken met je leveranciers!

5. Financiële regelingen

De overheid biedt momenteel verschillende financiële regelingen om ondernemers tijdelijk te ondersteunen. Deze financieringen zijn bedoeld voor ondernemers die omzetverlies lijden door de coronacrisis. Op de website van de Rijksoverheid vind je een overzicht van alle regelingen. Vanaf 29 april 2020 kunnen startups, scale-ups en innovatieve mkb’ers een speciaal overbruggingskrediet aanvragen. Dit is de zogenaamde Corona-Overbruggingslening (COL). Een aanvraag indienen kan bij de Regionale Ontwikkelingsmaatschappijen, die deze regeling uitvoeren Het kabinet stelt hiervoor in eerste instantie 100 miljoen euro beschikbaar.

Lees ook de blog 'Vroegefasefinanciering voor innovatie: wat zijn de mogelijkheden?'

Innovatie financieren

Kies je voor een offensieve strategie, waarbij je wilt innoveren? Ook dan heb je mogelijk extra financiering nodig. Het vinden van investeerders voor innovaties is echter een uitdaging op zich. In ons whitepaper hebben we daarom op een rij gezet wat er allemaal komt kijken bij innoveren en welke financieringen er zijn.

Bij de NOM denken we graag met je mee over de problemen waar je momenteel tegenaan loopt en welke oplossingen er zijn. Dus wil je gewoon eens met ons sparren? Neem dan gerust contact met ons op. Op onze website vind je meer actuele informatie rondom de coronacrisis.

Wil je meer lezen over innoveren en financiering voor innovaties? Download dan ons gratis whitepaper ‘Van innovatief idee naar commercieel product.’

Van innovatief idee naar commercieel product

In dit whitepaper leer je:

  • Hoe het innovatieproces eruit ziet en welke uitdagingen je onderweg tegenkomt
  • Welke mogelijkheden er zijn om deze vroege fase van je idee/product te financieren
  • Op welke manier de NOM als investeerder jou kan helpen
Lees whitepaper