FAQs

Nommers krijgen regelmatig vragen over hun werk. Wat doe je nu zoal de hele dag? Waarom financieren jullie dat bedrijf niet? Wat doen jullie voor de werkgelegenheid in Noord-Nederland? Waarom ga je naar een beurs in de VS? Etcetera etcetera. Vragen die zomaar eens op een verjaardag gesteld kunnen worden. Verjaardagsvragen dus. Met een mooi woord worden dit ook wel Frequently Asked Questions genoemd of simpelweg Veel-Gestelde-Vragen. Misschien zit uw vraag er wel bij in onderstaand overzicht.

Delen via Whatsapp:

Uitgelichte vraag:Wat adviseren jullie mij als het gaat om het bepalen van een financiering-horizon?

Het is verstandig om genoeg financiële middelen aan te trekken om tot een winstgevende business te komen. Voor sommige bedrijven betekent dat een horizon van een maand, voor anderen misschien wel een jaar. Als je vervolgens winst maakt is het veel gemakkelijker om opnieuw financiering geregeld te krijgen. Bijvoorbeeld als je dat nodig hebt voor snelle groei, innovaties, overnames, etc.

Over de NOM algemeen

Wat is de rol van de NOM, naast financier?

De NOM heeft meerdere rollen, ook in een financieringstraject.

Bij NOM Finance beoordelen we financieringsaanvragen van startups en ondernemingen met als doel ze te laten groeien. Daarnaast bieden we denkkracht, advies en begeleiding.
De adviseurs van NOM Business Development zorgen dat bedrijven en kennisinstellingen met de juiste competenties bij elkaar komen, bieden hulp in het financieringstraject en maken van plannen of ideeën innovatieve producten. Het gevolg: nieuwe omzet voor Noord-Nederland.

Onze collega’s van NOM Foreign Direct Investment proberen buitenlandse investeerders over te halen zich te vestigen in onze regio. Dat doen ze door ze te informeren over de noordelijke infrastructuur, over mogelijke vestigingslocaties en bedrijventerreinen, en door ze in contact te brengen met vergunningverstrekkers, energieleveranciers en werkgelegenheidsinstanties.

Is de NOM een overheidsinstelling of een private onderneming?

De NOM is een private onderneming met publieke aandeelhouders.

Wat is de positie van de NOM ten opzichte van andere bestuurlijke organen?

Ons werk staat in het teken van de economische ontwikkeling van Noord-Nederland. Elk jaar maken we een programma waarin we vaststellen hoe we dat gaan doen en welke resultaten we willen bereiken. Deze plannen bespreken we met de partijen die ons betalen (overheden). We werken nauw samen met organisaties als VNO-NCW Noord, MKB Nederland, KvK, SNN en gemeenten, zodat we elkaar bij onze specifieke werkzaamheden versterken.

Wanneer raakt de NOM bij een project betrokken?

Als we bij kunnen dragen aan de economische groei van Noord-Nederland. Bijvoorbeeld door te helpen bij investeringen, bij het creëren van werkgelegenheid en bij de introductie van nieuwe producten en innovaties.

Jullie werken toch alleen met 'grote jongens'?

Op het gebied van business development bestaat 80% van onze activiteiten uit bedrijven kleiner dan 100 medewerkers. Van de bedrijven die we financieren behoort 90% bij het midden- en kleinbedrijf, en zijn dit meestal bedrijven kleiner dan 100 medewerkers. 45% van onze financieringen verlenen we aan startende bedrijven. Bij acquisitie van buitenlandse bedrijven ligt het wat anders, daar gaat het om zowel grote als kleine bedrijven.

Jullie hebben veel geld op de bank, waarom geven jullie dit niet uit?

We hebben veel geld op de bank en gaan daar zorgvuldig mee om. Het is tenslotte publiek geld, ook van ons allemaal als belastingbetalers. Maar: goede plannen maken een grote kans gefinancierd te worden. En dankzij ons banksaldo kunnen we ook de komende jaren blijven investeren.

Wat is het nut van een meerjarenplan?

Een meerjarenplan is een uitvloeisel van de ondernemingsstrategie. Op strategisch niveau zijn de besluiten voor de komende drie tot vijf jaar genomen. In het meerjarenplan worden de consequenties voor de organisatie op tactisch niveau inzichtelijk gemaakt. Wat zijn de verwachte financieringsbehoeften? Hoe groot moet de personele bezetting zijn? Welke raamcontracten moeten afgesloten worden? En welke tijdlijnen horen bij al deze uitgangspunten? Met een meerjarenplan zijn de uitgangspunten voor het ondernemen vastgelegd.

Waarom is een businessplan belangrijk?

Een businessplan beschrijft letterlijk de plannen van een onderneming en maakt deze inzichtelijk voor partijen die mogelijk ook met de onderneming te maken krijgen, zoals bijvoorbeeld aandeelhouders of een bank.

In het plan komen missie en visie, de markt, en kansen en bedreigingen van de onderneming aan de orde, en wordt beschreven wat de doelstellingen zijn, hoe die bereikt zullen worden en met de hulp van wie.

Ik heb geen financiering nodig. Wat heb ik dan aan de NOM?

De NOM investeert in de ontwikkeling van Noord-Nederland en beschikt over de kennis en contacten die nodig zijn om bedrijven te helpen groeien. En dat gaat in veel gevallen over meer dan het verstrekken van financiering. NOM Business Development bijvoorbeeld helpt om van plannen reële business te maken door contact te leggen met de juiste mensen, bedrijven of kennisinstellingen of te helpen met het vinden van de juiste faciliteiten. NOM Foreign Direct Investment helpt mee zoeken naar een geschikte vestigingsplaats als er sprake is van uitbreiding of plannen om nieuw te bouwen.

Kortom, de NOM helpt ook bij het uitbreiden van activiteiten en is een ervaren adviseur met kennis van verschillende specifieke branches.

Hoe kijkt de NOM tegen innovatie aan?

Een succesvolle ondernemer is voortdurend bezig met innovatie, op allerlei manieren. Hij kijkt steeds of hij zijn product moet aanpassen aan de wensen van de markt en of hij met de kennis en middelen die hij heeft nieuwe producten kan maken. Hij kijkt ook voortdurend of hij zijn producten slimmer en goedkoper kan produceren. Niet iedere ondernemer noemt dat innovatie, maar dat is het wel. Een ondernemer kan niet zonder innovatie, de wereld verandert zo snel dat je onderneming over een paar jaar niet meer bestaat als je niet blijft innoveren.

Zijn jullie ambtenaren?

De NOM  werkt in opdracht van de overheid.  Wij zijn daarmee geen ambtenaren. Maar feitelijk is dit niet relevant. Aandeelhouders van de NOM zijn het Ministerie van Economische zaken en de provincies Groningen, Friesland en Drenthe. Bij ‘ambtenaar’ denken veel mensen aan ‘bureaucratisch’ en ‘traag’. Aan de andere kant wordt een overheidsorganisatie ook wel gezien als ‘betrouwbaar’. Het is best lastig om dit soort vooroordelen (zeker de negatieve) te weerleggen. Wat we vooral belangrijk vinden is om aan te geven dat uw belang altijd ons belang is. Wij staan aan uw kant. Het gaat ons niet om pure winst. Het gaat ons om lange termijn winst (of dit nu financieel of projectmatig is). Winst die bijdraagt aan de economie in Noord-Nederland! En financiële winst die we weer kunnen terugzetten in deze economie. We denken dus wel degelijk commercieel; daar wordt u beter van!

Financieringen

Waarom is de rente zo hoog?

De rente die de NOM rekent is hoger dan de rente van een bank. Dat komt omdat wij financieren zonder zekerheden en onze lening een zogeheten achtergesteld karakter heeft. Dat betekent dat als er te weinig geld in de onderneming is om alle schuldeisers te betalen, wij letterlijk achter in de rij staan. Het risico dat we met onze financiering lopen is dus relatief hoog. Dat is ook waarom we een risicotoeslag rekenen. Hierdoor lijkt de rente hoog, terwijl deze toch marktconform is.

Nemen jullie bij een financiering de leiding over?

Het formele antwoord is natuurlijk ‘nee’, want de leiding van een bedrijf ligt bij de directie en dat verandert niet als de NOM toetreedt. De nuance is dat we wel invloed uitoefenen op de leiding, door nakoming van de afspraken te verlangen en mee te praten over nieuw te maken keuzen. Als er nog een extra financiële injectie nodig is, koppelen we daar vaak aanvullende invloed aan. Hoewel de directie altijd de leiding houdt, sturen we als het nodig is indirect wel een beetje mee.

Hoe ziet een financieringsproces eruit?

Bij een financieringsaanvraag checken we eerst of het bedrijf en de aanvraag voldoen aan onze criteria. Als dat zo is vragen we de plannen op en gaan we kennismaken. Verloopt dit ook positief dan bespreken we de aanvraag in ons financieringsoverleg en formuleren we onderzoeksvragen. Hierin zoomen we verder in op het product of de dienst, de markt en de kansen in de markt, checken we referenties en bekijken de financiële en juridische kanten van de zaak, het management, de structurering van de deal en de waardering. Als alles is onderzocht en er overeenstemming is over de dealstructuur en financieringsvoorwaarden schrijven we een investeringsvoorstel. Dit wordt gepresenteerd aan het managementteam van de NOM. Bij bedragen boven € 200.000 is ook toestemming nodig van de Investeringscommissie van de NOM. Na goedkeuring wordt de financieringsdocumentatie opgesteld. Als alle partijen hebben getekend worden de gelden gestort en is de financiering een feit.

Wat adviseren jullie mij als het gaat om het bepalen van een financiering-horizon?

Het is verstandig om genoeg financiële middelen aan te trekken om tot een winstgevende business te komen. Voor sommige bedrijven betekent dat een horizon van een maand, voor anderen misschien wel een jaar. Als je vervolgens winst maakt is het veel gemakkelijker om opnieuw financiering geregeld te krijgen. Bijvoorbeeld als je dat nodig hebt voor snelle groei, innovaties, overnames, etc.

Wat adviseren jullie als het gaat om de samenstelling van de financiering, de financieringsstructuur?

Hierop is geen eenduidig antwoord mogelijk. Dat hangt namelijk af van veel factoren waaronder bijvoorbeeld de fase van de onderneming, het doel van de financiering, de markt, de huidige structuur van de onderneming, etc. Last but not least hangt dit ook samen met wat de ondernemer wil, welke ambitie hij of zij heeft en welke mogelijkheden er zijn.

Op welke manier kan de NOM helpen bij het vinden van extra investeerders en/of financiers?

Als de NOM wil investeren maar niet de totale financiering voor haar rekening wil of kan nemen zal zij altijd proberen om partijen te benoemen waar mogelijk kans is op aanvullend succes en kan de NOM in sommige gevallen een warme introductie verzorgen. Eén en ander is ook afhankelijk van de hoogte van de totale financieringsvraag en de vraag welke door de NOM zal worden ingevuld en de fase waarin de onderneming zich bevindt. We begeleiden geen financieringsvragen bij derden maar als (potentieel) gezamenlijke financier ontstaat er vaak wel interactie tussen alle betrokken partijen.

Daarnaast kunnen we u in contact brengen met onze collega’s van Flinc. Zij kunnen er samen met u voorzorgen dat uw plannen investor ready worden. Neem gerust contact op via T (050) 521 44 44.

Als de NOM geen financiering kan verstrekken wat dan?

Als de NOM wil investeren maar niet de totale financiering voor haar rekening wil of kan nemen zullen we altijd proberen om partijen te benoemen waar mogelijk kans is op aanvullend succes. In sommige gevallen kunnen we een warme introductie verzorgen. Dat hangt ook af van de totale financieringsvraag, de invulling daarvan door de NOM en de fase waarin de onderneming zich bevindt. We begeleiden geen financieringsvragen bij derden maar als (potentieel) gezamenlijke financier ontstaat er vaak wel interactie tussen alle betrokken partijen.

Wij kunnen u ook in contact brengen met onze collega’s van Flinc. Zij kunnen er samen met u voor zorgen dat uw plannen investor ready worden. Meer informatie vindt u op www.flinc.nl.

Is het verstandig in een vroege fase aandelenkapitaal aan te trekken of moet ik eerst met achtergestelde leningen gaan werken?

Hier is geen eenduidig antwoord op te geven, dit hangt af van de specifieke situatie. Het voordeel van aandelenkapitaal is dat je geen directe cashout hebt als gevolg van de lening. Het nadeel kan zijn dat je een deel van je bedrijf (tijdelijk) in eigendom overdraagt aan een derde (die overigens inhoudelijk een toegevoegde waarde kan hebben). Wil je dat niet, dan past een lening beter, mits je voldoende cashflow in je onderneming hebt om de rente en aflossing te betalen.

Waarom duurt een financieringstraject zo lang?

NOM verstrekt risicodragend kapitaal. Dat is kapitaal zonder zekerheden. Als het mis gaat met het bedrijf zijn wij dat geld dan ook volledig kwijt. Daar komt bij dat het gaat om overheidsgeld. Het spreekt dan ook voor zich dat we zorgvuldig financieren en voorafgaand altijd een diepgaand financieringsonderzoek uitvoeren. Dit kost tijd.

Wat is belangrijk om in een kwartaalrapportage op te nemen?

Een periodieke rapportage is ervoor om het management en de andere stakeholders actief te ondersteunen bij het managen van de onderneming. Een goed verslag maakt inzichtelijk hoe de onderneming ervoor staat en bevat handvatten om tijdig bij te kunnen sturen en/of actie te ondernemen. Het is dan ook van belang dat de gegevens in de rapportage juist geïnterpreteerd worden door de lezers. Dat wordt onder andere bereikt door begrijpelijke, niet te lange teksten, duidelijke grafieken daar waar nodig, en door de relevante kpi’s aan te scherpen.

In een kwartaalrapportage staan in elk geval de balans, de winst- en verliesrekening, een kasstroomoverzicht tot en met de verslagperiode, een aansluiting met de oorspronkelijke verwachting en een bijgestelde jaareinde- of zelfs lange termijnverwachting. Een liquiditeitsverwachting (per maand of kwartaal) geeft praktische managementinformatie. Hierdoor zijn liquiditeitstekorten en -overschotten tijdig inzichtelijk en is het mogelijk om een investering later of juist eerder te plannen, of om vooraf met een financier in gesprek te gaan over convenantbreuk of extra aflossingen.

Met een duidelijk opgestelde periodieke rapportage kan een onderneming proactief in plaats van reactief aangestuurd worden.

Waarom financieren jullie alleen grote bedrijven?

De NOM financiert niet alleen grote bedrijven. Onze financieringen beginnen al bij € 50.000. Vanuit het Aanjaagfonds kunnen wij een achtergestelde lening verstrekken van tussen de € 50.000 en € 200.000. Een groot deel (zo’n 70%) van de bedrijven in deze portefeuille zijn bij financiering startende bedrijven en hebben tussen de 1 en 10 medewerkers. NOM financiert dus niet alleen grote bedrijven, maar begint al bij 1 medewerker en € 50.000. De helft van het totaal aan participaties van de NOM is gefinancierd vanuit het Aanjaagfonds. Grote financieringen en grote bedrijven halen vaak sneller en gemakkelijker het nieuws. De kranten zijn eerder genegen hier iets over te publiceren. Als je echter naar onze eigen NOMMER kijkt, dan merk je dat deze vol staat met artikelen over de minder grote, maar zeker net zulke mooie bedrijven vanuit het Aanjaagfonds.

Waarom neemt de NOM geen grote risico’s?

De NOM neemt wel degelijk grote risico’s. De NOM investeert veel in starters, veel meer dan andere financiers. Juist bij starters is het risico hoog, omdat het dan om een nieuw product en nieuwe ondernemers gaat, die zich nog moeten bewijzen. Daarnaast investeert de NOM altijd risicodragend. Dus niet zoals een bank gedekt door zekerheden van een bedrijf zoals een pand, machines of voorraden. Crediteuren en andere financiers gaan dus altijd voor als er problemen zijn. Dat is dus absoluut risicovol.

Dat het lijkt dat de NOM geen grote risico’s loopt komt misschien wel door de goede resultaten van de afgelopen jaren. Reden hiervan zijn enkele bedrijven waar het heel goed is gegaan en die dus veel resultaat hebben opgeleverd. Deze compenseren de verliezen die elders zijn geleden. Het is goed dat de NOM winst maakt, daarmee zorgen we voor continuïteit van onze activiteiten. Een andere reden kan zijn dat we ook financieringsvragen moeten afwijzen. We kunnen niet alles financieren, het plan moet goed zijn en de NOM moet vertrouwen hebben in de ondernemers. Dat is vanzelfsprekend.

Eigenlijk is dit een hele leuke vraag. Vroeger stond de NOM bekend als ‘stroppenbank’. Daar zaten alleen bedrijven waar het niet goed mee ging. Kennelijk is dit veranderd. Dit is misschien wel een teken van de verbeterde economische structuur van Noord-Nederland.

Verstrekt de NOM ook subsidies?

Nee, de NOM verstrekt geen subsidies. Subsidie is financiële steun die in verschillende vormen vrij gegeven kan worden aan instellingen, bedrijven en/of personen om hun activiteiten te ontwikkelen of te stimuleren. Hiervoor kunt in het beste aankloppen bij het SNN of bij de gemeente waar u onder valt. Wij verstrekken financieringen waar altijd een rentevergoeding of aflossing tegenover staat.

Foreign Direct Investment

Ik ben op zoek naar een nieuwe locatie voor mijn bedrijf? Hoe pak ik dat aan?

Echt een vraag voor onze collega’s van NOM Foreign Direct Investment. Met hun kennis van de regio beschikken zij over een uitgebreid netwerk en de juiste contacten. Ze helpen bij de selectie van een geschikte locatie en zijn ook bij de bezichtiging. Desgewenst leggen ze ook contact met andere organisaties, bedrijven en kennisinstellingen die waardevol kunnen zijn bij het realiseren van je businessplan in Noord Nederland. Ook in de volgende ondernemingsfases kan de NOM betrokken worden: als sparringpartner, adviseur of financier.

Wat doen de medewerkers van de NOM in het buitenland? Het gaat toch om economische bedrijvigheid in Noord-Nederland?

Het is inderdaad ons doel om de economische ontwikkeling in het Noorden te stimuleren. Alleen doen we dat niet alleen door te focussen op kennissen en contacten in onze eigen regio, maar juist ook door verbinding te zoeken met de wereld. Immers, onze bedrijven kunnen sneller groeien als ze met internationale partners samenwerken en innoveren, en als internationale bedrijven op hun beurt gebruik willen maken van de kracht van Noord-Nederland. We proberen dan ook buitenlandse bedrijven te laten zien waar wij als regio goed in zijn, zodat er vervolgens voor hen ook kansen ontstaan om te innoveren, samen te werken en activiteiten uit te breiden. Wat vervolgens soms zelfs leidt tot vestiging in Noord-Nederland, waardoor investeringen nodig zijn, en personeel nodig is … Enzovoort,  enzovoort.

Hoe komen mensen van de NOM in contact met buitenlandse investeerders?

De projectmanagers van de NOM maken gebruik van een breed netwerk aan contacten, dat in de loop van de jaren zorgvuldig is opgebouwd én onderhouden. Hierin zitten contactpersonen die actief zijn bij internationaal opererende accountantskantoren, fiscalisten, banken, en bijvoorbeeld uitzendbureaus. Ook kunnen we putten uit het enorme netwerk van de NFIA, Netherlands Foreign Investment Agency. Dit is een uitvoeringsorganisatie van het ministerie van Economische Zaken. De NFIA helpt en adviseert bedrijven uit het buitenland bij het opzetten, uitrollen en/of uitbreiden van hun internationale activiteiten in Nederland. De NFIA heeft 25 kantoren op economische hotspots in de wereld, waaronder Silicon Valley (VS), Shanghai (China) en Mumbai (India).

Business development

Ik heb een goed idee. Wat nu?

Wij kunnen samen kijken wat ervoor nodig is om dat idee uit te werken tot een product of een nieuwe onderneming. Bijvoorbeeld door contact tot stand te brengen met andere ondernemers, die delen van de productie voor hun rekening kunnen nemen, of met kennisinstellingen. We kunnen op zoek gaan naar een netwerk met mensen die verder kunnen helpen. En als dat nodig is kunnen we ook helpen met (het vinden van) financiering.

Hoe kom ik van een idee tot een prototype?

Natuurlijk moet je voorzichtig zijn met het delen van informatie, want je wilt niet dat anderen met je idee aan de haal gaan, maar aarzel niet om te beginnen. Een prototype hoeft er niet perfect uit te zien. Het is juist bedoeld om uit te vinden of je idee werkt. Heb je geen idee hoe je zou moeten beginnen, kijk dan de kunst af bij een ander. In het Water Applicatie Centrum in Leeuwarden worden heel veel prototypes getest, drink er een kopje koffie met een van de mensen. Het zal je vast veel inspiratie opleveren. Kruiwagentje nodig? Vraag het aan Alex Berhitu.

Hoe maak ik van een prototype een werkbare demo-unit?

Als je prototype in de basis goed werkt, wordt het zaak om na te denken welke markt je als eerste wilt benaderen. Het doel van je demo-unit is om vertrouwen te wekken bij je aspirant-klanten. Zo’n presentatie is belangrijk, want het gaat dan niet meer alleen om te laten zien dat het werkt, maar ook over zaken als schaalgrootte, betrouwbaarheid, gebruiksgemak, rendement, etc.

Niet iedereen is in staat om zelf een demo-unit te bouwen, samenwerken met andere partijen pakt in veel gevallen beter uit. Er zijn tal van mensen die je willen helpen de juiste partner te vinden.